Interreta relajsa babilo

Poll without page-refresh

Article on other languages:

	del.icio.us
	Digg
	Furl
	Reddit
	Rojo
	Add to OnlyWire

**OSI-modelo kun interretaj protokoloj de TCP-IP-stako**
Kable kaj senkable: WAN (ekz. la interreto), MAN, LAN, PAN.
Nur senkable: IPN, WMAN, WLAN, WPAN (ekz. Bluetooth).
Tavolo	Tavolnomo	IP pera/rilata (havas RFC)
7	Aplikada tavolo	HTTP, SMTP, POP3, IMAP, FTP, SSH, IRC, SIP, DNS...
6	Prezenta tavolo	MPEG, MIME, SSL, TLS...
5	Seanca tavolo	NetBIOS, RPC, SAP, SDP...
4	Transporta tavolo	TCP, UDP, RTP...
3	Reta tavolo	IPv4, IPv6, IPsec, ICMP, IGMP, ARP...
2	Kanala tavolo	Ethernet, 802.11 Wi-Fi, MAC, HDLC, V.42bis, V.42), V.44...
1	Fizika tavolo	DSL, ADSL, WiMAX, 802.11b, 802.11g 10BASE-T, V.90...

IRC estas protokolo por babili rete. La angla mallongigo signifas "Internet Relay Chat" (laŭvorte, "Interreta relajsa babilo"). Ĝi estas tiel nomata, ĉar diference de aliaj servoj por babilado, kiuj uzas unu centran servilon, IRC ligas multajn servilojn kune, kiuj relajsas mesaĝojn interalie.

Jarkko Oikarinen, kun helpo de siaj amikoj Jyrki Kuoppala kaj Jukka PIHL, kreis IRC je aŭgusto 1988, kiam li laboris por la Universitato de Oulu, Finnlando.¹

Klientoj

Por konektiĝi kun IRC-servilo oni bezonas IRCan klientprogramon. Estas diversaj IRCaj klientoj por preskaŭ ĉiuj operaciumoj.

Kliento	Operaciumo(j)	Licenco(j)	Ligilo
Irssi	Tekstkonzoloj de Linukso, BSD, Unikso, Mac OS X	Libera laŭ GPL kaj senpaga.	[1]
KVirc	GNU/Linux, Unikso (BSD, Mac OS X), Vindozo	Libera laŭ GPL kaj senpaga.	[2]
mIRC	Vindozo	Senpaga por unu monato, $20 poste.	[3]
XChat	Vindozo, Linukso, BSD, Mac OS X, Unikso	Ĉiuj versioj krom la oficiala vindoza versio estas liberaj kaj senpagaj; ekzistas ankaŭ senpagaj neoficialaj vindozaj versioj.	[4]

La esperantparolanta uzonto de mIRC eble ankaŭ vidu:

mIRC en Esperanto

Multaj klientoj ankaŭ kapablas skriptetiĝi por aldoni funkciojn al la programo.

Serviloj

Jenas listeto de la plej popularaj IRCaj serviloj. Kelkaj serviloj havas kanalon temantan pri Esperanto, kaj plej ofte tiu kanalo nomiĝas #esperanto. Eble plaĉus al esperantistoj provi eniri tiun kanalon. Ankaŭ ili eble vidu la artikolon GIEB.

Reto	Uzata servilo	pordo
irc	`irc://irc.xs4all.nl`	6661
under	`irc://Diemen.NL.EU.Undernet.org`	6662
ef	`irc://irc.isdnet.fr`	6669
dal	`irc://nexgo.de.eu.dal.net`	6666
bras	`irc://irc.cpunet.com.br`	6665
disc	`irc://Roma.IT.Discussioni.Org`	6667
hispa	`irc://libres.irc-hispano.org`	6667
freenode	irc://irc.freenode.net	6667

Eksteraj Ligiloj

Babilu en Esperanto. Por akordi la tempo por reenkontiĝi oni uzas UTC.
Kiel fari TTT ligojn al IRC

Ĉi tiu artikolo pri "Interreta relajsa babilo" ankoraŭ estas ĝermo. Vi povas helpi pluredakti ĝin post klako al la butono redaktu.
Se jam ekzistas alilingva samtema artikolo pli disvolvita, traduku kaj aldonu el ĝi.